DATLI SU
Tarih: 12.1.2016 10:08:38 / 980okunma / 0yorum
Muzaffer Gücer

 

12.07.1928 - 24.04.1935  tarihleri arasında Sivas Valiliği yapmış olan rahmetli Süleyman Sami Kepenek zamanında Sivas´a borularla getirilen ,sağlıklı içme suyunun adı, resmiyette “kepenek suyu” olsa da, halk arasında “datlı (tatlı) su” diye anılırdı. Şehirde birçok akan pınar vardı. Bunların tadı acıydı ve içilmezdi. Zaten adları da tadları gibi, acı su idi. Kepenek suyu tatlı idi. Bu su, şehrin muhtelif semtlerine yapılmış olan, bazıları musluksuz, bazılarının musluğu bozuk ,akıp duran çeşmelerdi. Halk evinin içme suyunu bu çeşmelerden temin ederdi. Kahvelere ve lokantalara ,bazıları omuzlukla, bazıları eşekle ,buralardan su taşınırdı. Evlere de para vermek istemeyen kadınlar ve çocuklar taşırdı. Erkekler bu işe pek karışmazlardı. Mahallenin veya sokağın yoksul kadınları da su taşıyıp para kazanırdı. Bizim evin suyunu getirmek benim işimdi. Çünkü evde 60 - 70 yaşlarında bir nenem, bir de dedem vardı. Babam sağ, evi var. Ama beni dedem, nenem büyüttü. Aklımda kalan çeşmeler şunlardı : Evimizin bulunduğu davşan (tavşan) bayırına en yakın iki datlı su pınarı vardı. Birisi kepenek caddesi üzerinde birisi de millet (numune) hastanesi duvarına bitişik bulunan pınar idi.  Amma Millet hastanesi duvarındaki pınar biraz belalı idi. Sık sık hastane duvarının içinden beklemeden, içerden su almak için dışarının suyu kesilirdi. Bir de o zamanlar subayların hizmetine verilen ´´Emir Eri´´ denilen askerler vardı. Bunlar gelir, keşik (sıra) beklemez, çoğunluğu kadın ve çocuk olan bizleri itip, kakarak öne geçerlerdi. Bu sırada ayağına basılan, hatta destisi gırılanla da olurdu. Bir diğer çeşme yürükşahı sokağında (şimdi Mevlana caddesindeki Telekom binasının yanından Hanımın Camiiye inen yol) bulunan Hanımın Camiinin karşısında idi. En çok da bu çeşmeye giderdik. Bunların dışında şimdi ki bankalar caddesinin  olduğu yerde büyük bir boş saha vardı. Burada bulunan tek katlı Postane Binasının  önünde simsiyah dökme demirden bir çeşme, Paşa Camiinin karşısında eski adı Telli Pınar, sonradan Şehit Ş.Orhan Tunçöz diye adı geçen çeşme, nalbantlar başının bitiminde üç yol ağzında çok basit bir çeşme, kepenek caddesinden hükumet meydanına giderken sağda,Behri Bey Konağı önünde bir çeşme, istasyon caddesinde Kayserikapı Karakolu önünde basit bir çeşme, en güzeli de  Demirağların Sivaslılara ve gelip geçen yolculara armağanı şadırvanlı mermer çeşme. İstasyonun içinde bugün adı Rahmi Günay caddesi olan, eski Kışla caddesi kenarına yapılan, hastane (eski demiryolu hastanesi) önüne de bir çeşme akıtıldı. Epey bir zaman oradan da su taşıdık. Fakat Millet Hastanesinin karşısındaki eski mezarlık (şimdi Numune Hastanesinin karşısındaki kadın hapisanesine kadar olan alan ile Mevlana caddesi arasındaki alan) Öğretmenler Yapı Kooperatifine satıldı. Buraya yapılan gelişi güzel, evler yüzünden su getirdiğimiz yolumuz kapandı. Daha sonra suyun miktarı mı arttı? Yoksa hatırlı birileri mi taşındı? Bizim sokağa da yıllar ve yıllar sonra datlı su geldi. Amma Belediyenin parası mı yoktu? Mühendisi, mimarı, ustası mı yoktu? Bu suyun şanına hiç te yakışmayan çok basit bir çeşme yapıldı. Stanbul´da Osmanlı´nın yaptığı, her biri ayrı bir sanat eseri olan çeşmelere bakmak insanlara zevk veriyor. Amma şimdi Cumhuriyet döneminde bakımsızlıktan, İstanbul´daki o güzelim İ çeşmelerinde çoğu işlev dışı. Çoğu kurumuş, akanların da suyu içilmiyor. Öğrendiğime göre şimdi şehrimizde de, bidonlarla , şişelerle memba suyu satılıyormuş. Kısmet olur da gelirsem tadına bir bakar, kendimce mukayese ederim. Datlı sudan gana, gana içerim. Hatta bir zamanlar kireçli acı su denilen boru suyu bile bana datlı gelmişti. O suları getirenlere rahmet dilerim. Sivas´ta yaşayıp, İstanbul´a yerleşmek isteyenlere acırım doğrusu. Selamlar.  

Anahtar Kelimeler: DATLI
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
BUNA DA ŞÜKÜR (04 Temmuz 2018 - Çarşamba)
KELEKLİK ETME ULAN! (18 Nisan 2018 - Çarşamba)
RÜŞTÜ EMMİNİN VERDİĞİ DERS (12 Mart 2018 - Pazartesi)
ŞEHİRDE İMECE (28 Ocak 2018 - Pazar)
GARA GARA GUŞLARI (19 Aralık 2017 - Salı)
AL AT (24 Ekim 2017 - Salı)
Vah anam, vah! Günlerde nasıl gısalmış… (17 Ağustos 2017 - Perşembe)
EVVEL ZAMAN İÇİNDE ÇOCUKLUĞUM (21 Nisan 2017 - Cuma)
ODUN PAZARI (01 Mart 2017 - Çarşamba)
SİVASIN ÜÇ GÜZELİ (29 Ocak 2017 - Pazar)
MONTEIGNE´nin Denemeleri Üzerine (08 Ocak 2017 - Pazar)
SİVAS´TA GIZ İSTEME (07 Aralık 2016 - Çarşamba)
BİLMEM HALA SÖYLENİR Mİ? (09 Kasım 2016 - Çarşamba)
GARİPLER MEZARI (12 Ekim 2016 - Çarşamba)
SÜREKÇİLER (21 Eylül 2016 - Çarşamba)
MONTEIGNE´nin Denemeleri Üzerine (24 Haziran 2016 - Cuma)
Zavallı Mundar (pis) Irmak‏ (26 Mayıs 2016 - Perşembe)
KÜRÜN ( HAMAM KURNASI ) GAPMA‏ (08 Mart 2016 - Salı)
Sivas´ın Parkları ve Paşa Fabrikası (02 Şubat 2016 - Salı)
YANDAN ÇARKLI‏ (28 Aralık 2015 - Pazartesi)
CİCİ ANNENİN TALİBİ‏ (30 Kasım 2015 - Pazartesi)
SİVASIN DEĞİRMENLERİ (12 Kasım 2015 - Perşembe)
BACA PİLAVI (19 Ekim 2015 - Pazartesi)
Yün Çıbığı ( çubuğu) (10 Eylül 2015 - Perşembe)
FESHANE GÜNLERİ (22 Temmuz 2015 - Çarşamba)
MİSAFİRİN KISMETİ (04 Temmuz 2015 - Cumartesi)
SİVAS´IN CAMBAZLARI (29 Haziran 2015 - Pazartesi)
Paşam Uyanık Diye (27 Mayıs 2015 - Çarşamba)
EĞRİLCE (SİVAS DEYİŞİYLE ARİLCE) (05 Mayıs 2015 - Salı)
ERMENİ KOMŞULARIMIZ (21 Nisan 2015 - Salı)
GARLI DAĞLAR (17 Şubat 2015 - Salı)
Attarlar (Sivaslı deyişiyle Ettarlar) (26 Ocak 2015 - Pazartesi)
Bizim Gapgaçcılar (14 Ocak 2015 - Çarşamba)
Tel Helvası (18 Kasım 2014 - Salı)
Sayfa:
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Sivas için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:00 07:44 12:44 15:09 17:27 18:59
Ya Ali, benden sonra yola gidenler, senin gösterdiğin yoldan giderlerse selamete ererler.

Hz. Muhammed