Aynoroz Adası´nda -I
Tarih: 1.7.2018 12:19:33 / 318okunma / 0yorum
Mahmut Erol Kılıç

Geçen hafta Aristotales Üniversitesi´nde gerçekleştirilen bir sempozyumda konuşma yapmak üzere Yunanistan´ın Selanik şehrinde idim. Bu meyanda bu tarihi şehirde bazı seyirlerim de oldu. Sempozyumdan arta kalan vaktimde önce Bizans Tarihi ve Kültürü Müzesi´ni gezdim.
Sonra Yahudi dönmesi Müslümanların devam ettiği Yeni Cami´yi (Şimdi Müze) gezdim. Eski bir pagan mabedi olan Rotunda´nın hikayesi ve mimari şeklinden etkilendim. Daha sonraki asırlav rda önce kiliseye ve Osmanlı zamanında camiye çevrilerek kullanılan bu mistik mekan şimdi ise müze. Fakat bana şekli ve akustiği olarak muhteşem bir derviş mekanı gibi geldi. Tarihte hiç yapılmış mıdır bilmiyorum ama bu mekanda bir devran zikri veyahut bir sema ayin-i şerifi ne muhteşem olur diye geçirdim içimden. Koreografik ve sinematografik ustalara duyurulur. Maalesef o kitaplarda bahsedilen Selanik Mevlevihanesi´nden ise bugün eser kalmadığı için göremedim. Dervişler de gitmişler.
Bu seyahatte sevindiğim hususlardan birisi de yıllardır merak ettiğim bir gözleme nihayet kavuşmam oldu. O da Selanik´e yaklaşık 140 km uzakta bulunan bir özel mekanı yani Aynoroz (Agion Oros) Yarımadası´nı görmek oldu. İsmini ancak Musahipzade Celal´in manevi-dini konuları hafife almanın bir moda olduğu Cumhuriyet´in ilk yıllarında, 1927 yılında yazdığı Aynaroz Kadısı kurgu komedisiyle tanıdığımız bu yerdeki gerçeklik ise hiç de öyle değil, bilakis çok ciddi. Osmanlı zamanında yaklaşık 30 bin, şimdilerde ise 2 bin keşişin yaşadığı bu yarımadaya girmek çok önceden alınan özel izne tabi. Bir tür vize alıyorsunuz. Kara yolu ile ulaşım yok. Bir yerden sonra ancak sürat teknesine binerek gidiyorsunuz. Ülke içerisinde bağımsız ayrı bir ülke gibi adeta. Vatikan gibi. Kendi kanunları var. Bir Rahipler Cumhuriyeti… Ne var ki bayanlar giremiyor. Geçtiğimiz senelerde Avrupa Parlamentosu´ndan Hollan-dalı bir bayan milletvekili bu ayrımcılık Avrupa sınırları içerisinde kabul edilemez diyerek epey bir yaygara çıkardı ve girme teşebbüsünde bulundu ama mücadeleyi kaybetti. Feministler, laikler vs hepsi bu konuda bir şey yapamadılar. Bizde olsa yeri göğü inletirler bu ne gericilik diye. Toplantıya katılan muhtelif milletlerden gelmeyi arzu eden 20 kadar akademisyene ancak ev sahibi üniversitenin aracılığı olunca bu geziyi gerçekleştirebildik. Bu açıdan aramızda bulunan rektör beyin de tavassutuyla özel izinle girilen bazı yerlere girme ve herkesin göremediği bazı kutsal emanetleri ziyaret etme imkanımız oldu. Toplam 20 manastırın yaklaşık yarısını gezdik. Baş rahiplerle görüştük. Öğle yemeğini onlarla beraber yedik. Sorular sorduk, bilgiler aldık. Guruptan sadece iki kişi, ben ve Romanyalı bir Tatar profesör Müslüman idik. Hz. Meryem´e ait olduğu söylenen bir kemer parçasını ben de sıraya girip öpüp başıma koyunca şaşırdılar. Bus ederken “Biz seni dünya kadınlarının üzerine seçtik ey Meryem!” Kur´an ayetini (Al-i İmrân, 42) okuyunca şaşkınlıkları daha da arttı. Aslen Amerikalı olup Katoliklik´ten Ortodoksluğa geçiş yapmış o kilisedeki rehberimiz kemeri bazen çocuğu olmayan kadınların karnı üzerine koyduklarını ve sonuç aldıklarını anlatırken dini antropoloji açısından bizdeki benzer uygulamalar hatırıma geldi. Hz. Pir Abdülkadir Geylani´nin kemeri aklıma geldi mesela. Aynı rehber bazı Hz. Meryem resimlerinin, ikonlarının da hususi hassasiyetleri olduğunu aşkla şevkle anlatırken yine aklıma Hz. Peygamber Efendimiz´in Mekke´nin fethinde Kabe´nin içerisine girerek bütün heykelleri kırdığı fakat Hz. Meryem resmine gelince ona dokunmadığı olay hatırıma geldi. Mukayeseli dinler çalıştığım ve de çok şükür Vahhabi olmadığım için anlamlandırmada zorlanmadım. Konu madde ve ruh irtibatında gizli. Yüksek ruhlar maddeye nüfuz ederler ve eserleri orada kalır. Gerçek fâilin Allah olduğu unutulmadığı sürece bu tür vesileler kullanılabilir. Mamafih Ortodoks Hristiyanlık´ta bu yaklaşımın zirve yapmış olduğunu da belirtmeliyim. Adeta ikonlar, heykeller, merasimlerle dolu bir dini tecrübe. Rusumâtın bu kadar fazla öne çıkması tam olarak ne zaman ortaya çıkmış bilemiyorum ama Bizans´ta gelişen bir karşı akım olarak İkonkırıcılık hareketi ile daha sonraları ortaya çıkan bir tür selefilik hareketi olan Protestanizm´i de bu açıdan anlamak lazım diye düşünüyorum. Oysaki ilk dönem Ortodoks din adamlarının daha çok metafizik konularda, mesela “sükünetle huzurda bulunuş” diye tercüme edebileceğimiz Hesakizm denilen anlayış üzerinde yoğunlaşan derinlikli eserler yazdıklarını görmekteyiz. Üstelik bu eserlerin hemen hepsi Anadolu dediğimiz coğrafyada yaşayan mistiklerin eserleri. Bu eserlerin tamamının Batı dillerinde tercümeleri varken bizim coğrafyamızda yazılmış olmalarına rağmen maalesef Türkçe tercümeleri yoktur. Hristiyan yayınevleri dahi bizdeki mealciler gibi sadece İncil basarlar bu eserlerle ilgilenmezler.
Ömrüm boyunca pek çok dini merkez gezdim, incelemelerde bulundum, gözlemlerim oldu. Ortodoksluğun bu kutsal mekanını da listeme katmamla bu merakım ve seyahatim artık sona erdi. Bu mukayeseli konuya haftaya da devam edeceğim kısmetse…/resimler/2018-7/1/1220365443102.jpg

Anahtar Kelimeler: Aynoroz, Adası
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
Bilgilendirme notu (17 Eylül 2018 - Pazartesi)
Ruhsallığı öldüren modern hayat (02 Eylül 2018 - Pazar)
Hoy´dan Hay´a (26 Ağustos 2018 - Pazar)
Düşünce sentezi yapabilmek (13 Ağustos 2018 - Pazartesi)
Yaz okulunda irfan dersleri (06 Ağustos 2018 - Pazartesi)
Düşüncesiz aksiyonerlik (30 Temmuz 2018 - Pazartesi)
Metodik yanlışa devam (23 Temmuz 2018 - Pazartesi)
Psikopatlar ve din (16 Temmuz 2018 - Pazartesi)
Aynoroz Adası´nda II (08 Temmuz 2018 - Pazar)
Esas olan devletin bekâsıdır.. (28 Haziran 2018 - Perşembe)
Köpek yavruları ve biz (17 Haziran 2018 - Pazar)
Kadir kıymet bilmek (11 Haziran 2018 - Pazartesi)
Son 10 gün (05 Haziran 2018 - Salı)
İmparator Marcus (28 Mayıs 2018 - Pazartesi)
Sabır ve oruç (21 Mayıs 2018 - Pazartesi)
Sanman taleb-i devlet u câh etmeye geldik… (09 Mayıs 2018 - Çarşamba)
Anadolu erenlerini bir bir kaybederken… (02 Mayıs 2018 - Çarşamba)
Geleneksel tıp üzerinden ideolojik okumalar (11 Nisan 2018 - Çarşamba)
Tasavvufun içini boşaltan şeyhler (27 Mart 2018 - Salı)
İslâm´ın içini boşaltan Müslümanlar (21 Mart 2018 - Çarşamba)
Gençleri doğru yöneltmek (25 Şubat 2018 - Pazar)
Şîrâz… (06 Şubat 2018 - Salı)
Sofra sırları (29 Ocak 2018 - Pazartesi)
Bana göre İran´da ne oluyor? 2 (23 Ocak 2018 - Salı)
Bana göre İran´da ne oluyor? 1 (17 Ocak 2018 - Çarşamba)
Bir ilmin nefsi müdâfaâsı (08 Ocak 2018 - Pazartesi)
Müslüman Biblicalistler (27 Aralık 2017 - Çarşamba)
Mevlânâ endeksi (25 Aralık 2017 - Pazartesi)
Mevlânâ endeksi (21 Aralık 2017 - Perşembe)
Dış politikada büyük oynamak (30 Kasım 2017 - Perşembe)
Arap dünyası nereye gidecek (20 Kasım 2017 - Pazartesi)
Çevre ve biz (16 Kasım 2017 - Perşembe)
Mimari eserler de bir ruha bağlıdır (06 Kasım 2017 - Pazartesi)
Hüseyin misiniz, Yezid mi? (26 Eylül 2017 - Salı)
Elmalı´da Vehhâbîler (?) (20 Eylül 2017 - Çarşamba)
Hacc´ın ardından bazı tespitlerim (12 Eylül 2017 - Salı)
Aydınlanmış Medine´den selam (06 Eylül 2017 - Çarşamba)
Aydınlanmış Medine´den selam (29 Ağustos 2017 - Salı)
Din adamı vardır (22 Ağustos 2017 - Salı)
Benim İslâm üniversitem (14 Ağustos 2017 - Pazartesi)
İslam siyaset felsefesi tek midir? (07 Ağustos 2017 - Pazartesi)
Kudüs ortak hedefimiz olmalı (01 Ağustos 2017 - Salı)
15 Temmuz analizlerine devam (17 Temmuz 2017 - Pazartesi)
Yaz üzerine metafizik değinmeler (08 Temmuz 2017 - Cumartesi)
Aylar var ki… (06 Haziran 2017 - Salı)
Çocuklar kadar saf olmadıkça (13 Nisan 2017 - Perşembe)
Köy gençliği üzerine (03 Nisan 2017 - Pazartesi)
Sayfa:
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Sivas için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:00 07:44 12:44 15:09 17:27 18:59
Özünle, gözünle, sözünle işinde ol?

Hacı Bektaşı Veli
Kemal Öztürk
Kemal Öztürk
Yerel seçimlerin yeni dinamikleri
Mehmet Şevket EYGİ
Mehmet Şevket EYGİ
Kadir Beye sövenlere
D. Mehmet Doğan
D. Mehmet Doğan
Yâremi bildim yârimden imiş!
İbrahim KAHVECİ
İbrahim KAHVECİ
Ya Ankara zayıflamazsa?
YUSUF KAPLAN
YUSUF KAPLAN
Tehlike büyük: Peygambersiz, âmentüsüz bir İslâm icat etmek istiyorlar!
Yusuf Ziya Cömert
Yusuf Ziya Cömert
İstanbul´u düşünüyorlar, gözleri açık
BERAT DEMİRCİ
BERAT DEMİRCİ
KİMLER BELEDİYE BAŞKANI OLABİLİR?
Beşir Ayvazoğlu
Beşir Ayvazoğlu
Doktor Bey´in işleri
Salih Tuna
Salih Tuna
Kadir Mısırlıoğlu´nun fesi, PKK´nın kalpağı
Yusuf Ziya Ünsal
Yusuf Ziya Ünsal
Sona Bırakmayalım
Prof. Mustafa Çağrıcı
Prof. Mustafa Çağrıcı
Ehl-i Sünnet tek tip midir?
İBRAHİM TENEKECİ
İBRAHİM TENEKECİ
Son günlerin dünyası
MUSTAFA KUTLU
MUSTAFA KUTLU
Âlet işler el övünür
Gülşah Akkaş Yaman
Gülşah Akkaş Yaman
Nasılsın dediklerinde
Selahattin Çerik
Selahattin Çerik
Şükürname!
İsmail Dursun
İsmail Dursun
Sivasspor´dan Beşiktaş´a Futbol Dersi
Müjgan Üçer
Müjgan Üçer
SİVAS HALAYINA DURAN GENÇLER
Aydın Ünal
Aydın Ünal
Dikkat, PKK dönüşüyor
Ahmet ÖZDEMİR
Ahmet ÖZDEMİR
Ey ana toprağı, ey Anadolu
Muzaffer Gücer
Muzaffer Gücer
SİVASIN ÇERMİKLERİ
Ö. EMİR DOĞAN
Ö. EMİR DOĞAN
“YAZIN ÜÇ AY YATAN ÖĞRETMEN” HA!
Osman Nuri Kesici
Osman Nuri Kesici
25 Eylül Dünya Eczacılar günü...
Mahmut Erol Kılıç
Mahmut Erol Kılıç
Bilgilendirme notu
Muhsin Kaya
Muhsin Kaya
SİVAS´A SELAM YOLA DEVAM
Talha Gurbetçi
Talha Gurbetçi
OSMANLICAYA SAHİP ÇIKALIM
Yavuz Bülent Bakiler
Yavuz Bülent Bakiler
DÜŞMANIYIM ASALETİN KELİMELERDE BİLE”
Sami Akkuş
Sami Akkuş
DUA EDİN...
Ergün Diler
Ergün Diler
Kıbrıs planı
Gülşah YARLI
Gülşah YARLI
Sezona veda
Fikret ÜNSAL
Fikret ÜNSAL
DEDİKODUSU ÇIKARSA OLUR
Aziz Erdoğan
Aziz Erdoğan
ÇANAKKALE RUHU DÜNDEN DİRİDİR
Zübeyir Kamil Akkaya
Zübeyir Kamil Akkaya
Batı´ya Doğru - Taklit Bitti, Tahkik Başladı!
Salih Şahin
Salih Şahin
OSMANLI ARAPLARI NASIL SÖMÜRDÜ!
S. Emrah GÖKTAŞI
S. Emrah GÖKTAŞI
Sivil toplum
Osman Nuri KESİCİ
Osman Nuri KESİCİ