ASRİ PENCERE, DÜDÜKLÜ TENCERE, DUMANSIZ BACA, ANASIZ GOCA
Tarih: 22.6.2017 14:07:24 / 1016okunma / 0yorum
Muzaffer Gücer

Olursa ne ala, yoksa babam evinde su mu çıktı?

Bir zamanlar kim icat etti ise; bilhassa evde yetişkin kızları ve taze gelinleri olanlar, o atadan dededen kalma dikdörtgen şeklinde, ince uzun ve eski ustaların yaptıkları (tam sanat eseri olan kaynak makinası olmadığı için ya perçinle ya kelepçe ile yada demirler biribirinin içinden geçirilerek birleştirilerek yapılan)  demirli pencereler söküldü, bunların yerine kare şeklinde daha geniş ve demirsiz pencereler yapıldı .Bu uygulama belki de yıllarca süren ikinci cihan harbinde tedbir amaçlı olarak uygulanan karatmalardan (gece dışarıya ışık sızmaması için kalın ve koyu renkli perdeleri kullanma mecburiyeti) bıkan halkın, harbin bitmesi ile birlikte 1946 yıllarından itibaren başlayıp, 1950 lerden sonra yaygın hale getirdiği bir rahatlamanın sonucu idi.  Durumu iyi olanlar, onda varsa bende niye olmasın diyerek adeta birbirleri ile yarış ettiler. Sökülen eski pencereler çürükçülere (ikinci el kapı pencere ve kereste satan esnaf) gitti, oradan da çoğu köylere götürülüp takıldı, şehirde ise bir kısım yenisini yaptıramayanlar tarafından alındı. Tabii dışarıyı rahatça seyredebilmek için çarşıdan alınan tüllerin yerini, elde örme daha geniş gözenekli perdeler aldı. Bunların ekserisin de kuş veya çocuk motifleri işlenmiş olurdu.

Nalbantlar başında bulunan Kangal Ağası Konağı´nın sahipleri de bu modaya uydu, onlarda asri pencereli oldu. Daha sonraları bir de duyduk ki; konağın üst katındaki selamlık odasının gayet güzel tavan işçiliğinden dolayı tarihi eser olarak tescil edilmiş. Bu iş için görevli olan heyet ya tavan işçiliğine hayran kalıp pencereleri görmedi, yada gece perdeler çekili iken incelemeyi yaptılar! Yoksa asri pencereli tarihi eser olmamalı idi. Halk arasında bu ironiye dikkat çekmek için  epeyce “asri pencereli tarihi konak “diye söylendi.

Sene 1950 lerden sonraki yıllar, düdüklü tencere yeni çıktı, ara sıra patlamalara da sebep olsa önemli değil biraz pahalı amma yemek çabuk pişiyor, ocaktaki gibi başında beklemek yok, onun için mutlaka her evde olmalı! Çünkü evin hanımı öyle istiyor markası da illa Ulubaş olacak. Ağır, kalın alüminyum gövdeli üstten emniyet sübaplı yeni moda tencereler.

Dumansız baca yani pompalı gaz ocağı; hazneye gazı doldur, memenin altındaki açık küçük havuzcuğa renkli ispirtoyu dök, kibriti çak, memeyi ısıtan ispirtonun alevi sönmeden gazı pompala, yanma zayıf ise arkası tenekeden olan gaz ocağı iğnesi ile memeye gelen pisliği temizle, gaz ocağı yanmaya başlayınca da düdüklüyü üstüne koy, oh ne ala memleket; odun getir, avludaki ocağı yak, üfüleyerek karıştır, ara sıra bak, ateş geçmesin diye odun at “yok anam yok ben o eza cefaya gatlanamam doğrusu, neymiş bir yemek yapacakmışım, isnen pisnen uğraşamam, bende dumansız baca isterim.” (Gaz ocağının hası İsveç malı Optimus marka olanı idi. Her evde bu marka olmazdı. Eskiden emmim Gambalların Hacı Ömer gilde de vardı, gaz ocağının mersedesi de bunlardı.)

Anasız goca; ben eyle (öyle) gaynana-gaynata gahrı çekemem, anası babası olsun sağ olsunlar amma ben ayrı ev isterim. Gendi evim olmayacaksa, babamın evinde su mu çıktı ? Zorum neymiş, hemi daha yaşım gaç, otuz bile demedim. Neymiş “gız onyedi yaşına basınca ya ere ya gara yere” o eskidenmiş, ne demişler eski çamlar bardak oldu. Şimdi bilmem daha neler çıktı? Her gönülde bir aslan yatar demişler ya Allah herkese gönlüne göre versin. Şimdi çarşı bazarı gezince diyorum ki: bazen dünyaya erken gelmişiz diye hayıflanırdık, ama yersizmiş. Allah şimdi evlenecek gençlerin yardımcısı olsun. Zor iş vesselam. Neyse ki vaktiyle sıramızı savmışız.

Ramazan Bayramınız mübarek olsun, Hayırlı Bayramlar.

Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
BİR ÖĞRETMENİN ESERİ (17 Ağustos 2018 - Cuma)
BUNA DA ŞÜKÜR (04 Temmuz 2018 - Çarşamba)
KELEKLİK ETME ULAN! (18 Nisan 2018 - Çarşamba)
RÜŞTÜ EMMİNİN VERDİĞİ DERS (12 Mart 2018 - Pazartesi)
ŞEHİRDE İMECE (28 Ocak 2018 - Pazar)
GARA GARA GUŞLARI (19 Aralık 2017 - Salı)
AL AT (24 Ekim 2017 - Salı)
Vah anam, vah! Günlerde nasıl gısalmış… (17 Ağustos 2017 - Perşembe)
EVVEL ZAMAN İÇİNDE ÇOCUKLUĞUM (21 Nisan 2017 - Cuma)
ODUN PAZARI (01 Mart 2017 - Çarşamba)
SİVASIN ÜÇ GÜZELİ (29 Ocak 2017 - Pazar)
MONTEIGNE´nin Denemeleri Üzerine (08 Ocak 2017 - Pazar)
SİVAS´TA GIZ İSTEME (07 Aralık 2016 - Çarşamba)
BİLMEM HALA SÖYLENİR Mİ? (09 Kasım 2016 - Çarşamba)
GARİPLER MEZARI (12 Ekim 2016 - Çarşamba)
SÜREKÇİLER (21 Eylül 2016 - Çarşamba)
MONTEIGNE´nin Denemeleri Üzerine (24 Haziran 2016 - Cuma)
Zavallı Mundar (pis) Irmak‏ (26 Mayıs 2016 - Perşembe)
KÜRÜN ( HAMAM KURNASI ) GAPMA‏ (08 Mart 2016 - Salı)
Sivas´ın Parkları ve Paşa Fabrikası (02 Şubat 2016 - Salı)
DATLI SU (12 Ocak 2016 - Salı)
YANDAN ÇARKLI‏ (28 Aralık 2015 - Pazartesi)
CİCİ ANNENİN TALİBİ‏ (30 Kasım 2015 - Pazartesi)
SİVASIN DEĞİRMENLERİ (12 Kasım 2015 - Perşembe)
BACA PİLAVI (19 Ekim 2015 - Pazartesi)
Yün Çıbığı ( çubuğu) (10 Eylül 2015 - Perşembe)
FESHANE GÜNLERİ (22 Temmuz 2015 - Çarşamba)
MİSAFİRİN KISMETİ (04 Temmuz 2015 - Cumartesi)
SİVAS´IN CAMBAZLARI (29 Haziran 2015 - Pazartesi)
Paşam Uyanık Diye (27 Mayıs 2015 - Çarşamba)
EĞRİLCE (SİVAS DEYİŞİYLE ARİLCE) (05 Mayıs 2015 - Salı)
ERMENİ KOMŞULARIMIZ (21 Nisan 2015 - Salı)
GARLI DAĞLAR (17 Şubat 2015 - Salı)
Attarlar (Sivaslı deyişiyle Ettarlar) (26 Ocak 2015 - Pazartesi)
Bizim Gapgaçcılar (14 Ocak 2015 - Çarşamba)
Tel Helvası (18 Kasım 2014 - Salı)
Sayfa:
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Sivas için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:00 07:44 12:44 15:09 17:27 18:59
"Dünyada dört nimet vardır, bunlar kendisine verilen kişi dünya ve ahiretin hayrını görmüştür.Bunlar; Zikreden dil, Şükreden kalp, Sıkıntılara katlanan beden ve saliha kadın.."